MariaDB — MySQL‘ning asl yaratuvchisi Maykl Videnius tomonidan 2009-yilda boshlangan, MySQL‘dan “fork” qilingan (kod nusxasi asosida yaratilgan) ochiq manbali ma’lumotlar bazasi. Nomi Videnius’ning kichik qizi Mariya sharafiga qo’yilgan.
MySQL’dan fork qilinish sababi
2008-yilda Sun Microsystems MySQL AB kompaniyasini sotib oldi, 2010-yilda esa Oracle Sun’ni sotib oldi — bu esa MySQL‘ning kelajagi ustidan Oracle nazorat qilishi haqidagi tashvishlarni kuchaytirdi. Videnius, MySQL‘ning ochiq manbali kelajagiga ishonch yo’qolgani sababli, mustaqil ravishda rivojlanadigan fork yaratishga qaror qildi.
Ochiq manba tashvishlari
MariaDB Jamg’armasi tomonidan boshqariladigan mustaqil loyiha sifatida tashkil topib, u har doim to’liq ochiq manbali va bepul bo’lib qolishga rasmiy majburiyat oladi. Bu qaror Oracle’ning MySQL‘ni asta-sekin proprietar xususiyatlar bilan cheklashi mumkinligidan xavotirlangan foydalanuvchilarga ishonch bergan.
MySQL bilan moslik
MariaDB uzoq yillar davomida MySQL bilan deyarli to’liq moslikni saqlab kelgan — ko’p hollarda mavjud MySQL ilovasini hech qanday kod o’zgarishisiz MariaDB’ga o’tkazish mumkin edi. So’nggi versiyalarda ikkala loyiha o’z yo’nalishlarida rivojlanishda davom etib, moslik darajasi asta-sekin kamayib bormoqda.
Qo’shimcha storage dvigatellari
MariaDB MySQL‘da mavjud bo’lmagan qo’shimcha “storage engine“larni, masalan ustunlarga yo’naltirilgan (columnar) ma’lumotlarni tahlil qilish uchun ColumnStore’ni taqdim etadi. Bu kengaytmalar MariaDB’ga MySQL‘dan farqli, o’ziga xos qo’llanilish sohalarini ochib beradi.
Qo’llanilish
Ko’plab Linux distributivlari, jumladan Red Hat va uning hosilalari, standart ma’lumotlar bazasi sifatida MySQL o’rniga MariaDB’ni tanladi. Wikipedia ham o’zining ma’lumotlar bazasi infratuzilmasida MariaDB’dan foydalanadi, bu esa loyihaning yetukligi va ishonchliligini tasdiqlaydi.
Bog’liq tushunchalar
MySQL, Oracle, Ochiq manba, Fork, RDBMS, Michael Widenius, Storage engine