Augmented reality (AR, kengaytirilgan voqelik) — haqiqiy, jismoniy dunyo tasviriga raqamli ma’lumot yoki obyektlarni real vaqtda qo’shib ko’rsatuvchi texnologiya. Virtual reality‘dan farqli o’laroq, AR foydalanuvchini butunlay sun’iy muhitga botirmaydi, balki haqiqiy dunyoni raqamli qatlam bilan boyitadi.
Haqiqiy dunyoga raqamli qatlam qo’shish g’oyasi
AR tizimi kamera orqali haqiqiy muhitni “ko’radi” va unga mos ravishda raqamli elementlarni (matn, 3D model, animatsiya) real vaqtda joylashtiradi. Bu jarayon uchun tizim kamera tasvirini tahlil qilib, qayerga va qanday burchak ostida raqamli obyektni “qo’yish” kerakligini hisoblab chiqadi.
Smartfonlar orqali ommalashishi
AR texnologiyasi keng ommaga birinchi navbatda smartfon ilovalar orqali yetib bordi, ularning eng mashhur namunasi 2016-yilda chiqqan “Pokemon Go” o’yini bo’ldi — bu o’yin foydalanuvchilarga telefon kamerasi orqali haqiqiy ko’chalarda sayohat qilib, virtual jonzotlarni “ushlash” imkonini bergan.
VR’dan asosiy farqi
VR foydalanuvchini to’liq sun’iy muhitga botirib, haqiqiy dunyoni butunlay yopib qo’yadi, AR esa haqiqiy dunyoni saqlab qolgan holda, unga qo’shimcha raqamli qatlam qo’shadi. Bu farq AR’ni kundalik hayotda, masalan yurish yoki haydash paytida ham ishlatish imkonini beradi, VR esa odatda statik, o’tirgan holatda ishlatiladi.
Qo’llanilish sohalari
AR navigatsiya ilovalarida (haqiqiy ko’cha tasviriga yo’nalish ko’rsatkichlarini qo’shish), elektron tijoratda (mebel yoki kiyimni sotib olishdan oldin “sinab ko’rish”) va sanoat texnik xizmat ko’rsatishda (uskunaga qarab turib, unga tegishli ko’rsatmalarni ko’rish) keng qo’llaniladi.
Kelajakdagi rivojlanish yo’nalishlari
Ko’plab texnologiya kompaniyalari AR ko’zoynaklari — smartfon o’rniga to’g’ridan-to’g’ri ko’zoynak orqali raqamli ma’lumotni ko’rsatuvchi qurilmalar — ustida ishlamoqda. Bunday qurilmalar, agar muvaffaqiyatli bo’lsa, AR’ni smartfon ekranidan tashqari, foydalanuvchining tabiiy ko’rish maydonining bir qismiga aylantirishi mumkin.
Bog’liq tushunchalar
Virtual reality, Mixed reality, Smartfon, Kamera, Sensor, Computer vision