Plugin — asosiy dastur kodini o‘zgartirmasdan yangi funksiya yoki integratsiya qo‘shadigan, host extension pointini amalga oshiruvchi moduldir.
Shartnoma
Manifest nom, versiya, host API talabi, capability va entry pointni bildiradi; interface lifecycle va thread-safety qoidalarini belgilaydi. Plugin uchun bu jihat faqat nazariy qoida emas: u API, saqlash qatlami va operatsion jarayonda bir xil talqin qilinishi kerak. Noto‘g‘ri yoki yashirin taxminlar integratsiya, xavfsizlik va tiklanish paytida xato keltiradi. Shu sababli qoida hujjatlashtiriladi, avtomatik test bilan tekshiriladi va kuzatuv ma’lumoti orqali production xulqi bilan solishtiriladi.
Yuklash
Plugin tasdiqlangan registry yoki katalogdan olinadi, hash va publisher tekshiriladi, erkin user yo‘li yuklanmaydi. Plugin uchun bu jihat faqat nazariy qoida emas: u API, saqlash qatlami va operatsion jarayonda bir xil talqin qilinishi kerak. Noto‘g‘ri yoki yashirin taxminlar integratsiya, xavfsizlik va tiklanish paytida xato keltiradi. Shu sababli qoida hujjatlashtiriladi, avtomatik test bilan tekshiriladi va kuzatuv ma’lumoti orqali production xulqi bilan solishtiriladi.
Izolyatsiya
In-process modul hostni qulatishi mumkin, ishonchsiz plugin esa alohida process, minimal IPC va sandboxda ishlaydi. Plugin uchun bu jihat faqat nazariy qoida emas: u API, saqlash qatlami va operatsion jarayonda bir xil talqin qilinishi kerak. Noto‘g‘ri yoki yashirin taxminlar integratsiya, xavfsizlik va tiklanish paytida xato keltiradi. Shu sababli qoida hujjatlashtiriladi, avtomatik test bilan tekshiriladi va kuzatuv ma’lumoti orqali production xulqi bilan solishtiriladi.
Vakolatlar
Capability model filesystem, network va secretga kirishni explicit beradi; host har so‘rovni authorization qiladi. Plugin uchun bu jihat faqat nazariy qoida emas: u API, saqlash qatlami va operatsion jarayonda bir xil talqin qilinishi kerak. Noto‘g‘ri yoki yashirin taxminlar integratsiya, xavfsizlik va tiklanish paytida xato keltiradi. Shu sababli qoida hujjatlashtiriladi, avtomatik test bilan tekshiriladi va kuzatuv ma’lumoti orqali production xulqi bilan solishtiriladi.
Lifecycle
Initialize, start, stop va dispose ketma-ketligida timer, thread, callback va reference’lar to‘liq tugatiladi. Plugin uchun bu jihat faqat nazariy qoida emas: u API, saqlash qatlami va operatsion jarayonda bir xil talqin qilinishi kerak. Noto‘g‘ri yoki yashirin taxminlar integratsiya, xavfsizlik va tiklanish paytida xato keltiradi. Shu sababli qoida hujjatlashtiriladi, avtomatik test bilan tekshiriladi va kuzatuv ma’lumoti orqali production xulqi bilan solishtiriladi.
Operatsiya
Resource quota, timeout, health, audit va supply-chain scan xato yoki zararli plugin ta’sirini cheklaydi. Plugin uchun bu jihat faqat nazariy qoida emas: u API, saqlash qatlami va operatsion jarayonda bir xil talqin qilinishi kerak. Noto‘g‘ri yoki yashirin taxminlar integratsiya, xavfsizlik va tiklanish paytida xato keltiradi. Shu sababli qoida hujjatlashtiriladi, avtomatik test bilan tekshiriladi va kuzatuv ma’lumoti orqali production xulqi bilan solishtiriladi.
Amaliy boshqaruv
Plugin joriy etilganda egasi, versiyasi va xato holati belgilanadi. Normal yo‘l bilan birga timeout, duplicate, noto‘g‘ri ruxsat va qisman nosozlik sinovdan o‘tadi. Metrikalar faqat muvaffaqiyat sonini emas, kechikish, rad etish va recovery natijasini ham ko‘rsatadi. O‘zgarish canary yoki kichik doirada tekshirilib, keyin kengaytiriladi. Maxfiy ma’lumot log va diagnostikaga zarur bo‘lmagan holda kiritilmaydi.
Bog‘liq tushunchalar
Extension point, Dynamic linking, API, ABI, Sandbox, Capability, Supply-chain security