LER — Label Edge Router, ya’ni MPLS domenining chekkasida IP yoki boshqa trafikni label-switched path ga kiritadigan yoki undan chiqaradigan marshrutizator. Ingress LER paketga label qo‘yadi, egress LER esa labelni olib, trafikni keyingi IP, Ethernet yoki boshqa xizmat yo‘liga uzatadi. LER provayder edge — PE vazifasi bilan ko‘pincha bir qurilmada uchrasa-da, atamalar aynan teng emas.
MPLS domenidagi o‘rni
Oddiy IP tarmoqda har router destination IP bo‘yicha route lookup qiladi. MPLS domenida ingress LER paketni Forwarding Equivalence Class — FEC ga ajratadi va shu sinfga mos label stackni qo‘shadi. Core ichidagi LSRlar asosan yuqori labelni almashtirib trafikni LSP bo‘ylab uzatadi.
Egressga yaqin LSR penultimate hop popping ishlatsa, tashqi labelni egressdan bir hop oldin olib tashlaydi. Egress LER unlabeled yoki ichki service label bilan kelgan paketni tegishli forwarding jadvali bo‘yicha chiqaradi. Ultimate hop poppingda labelni aynan egress oladi.
Ingress klassifikatsiyasi
FEC faqat destination prefixdan iborat bo‘lishi shart emas. VPN, QoS class, traffic-engineering tunnel yoki pseudowire konteksti ham label tanloviga ta’sir qilishi mumkin. Ingress LER odatda quyidagi ishlarni bajaradi:
- mijoz yoki access interfeysidan paketni qabul qiladi;
- routing/VRF va siyosat bo‘yicha FEC ni aniqlaydi;
- label forwarding jadvalidan chiqish labelini topadi;
- kerak bo‘lsa bir nechta labeldan stack yaratadi;
- TTL va Traffic Class bitlarini belgilangan model bo‘yicha ko‘chiradi.
Label lokal ma’noga ega: downstream qo‘shni bergan qiymat shu link yoki label space doirasida ishlatiladi. Ingress o‘zi istagan global labelni tanlamaydi; control plane orqali o‘rganilgan bindingdan foydalanadi.
Label stack va xizmatlar
MPLS VPN da tashqi transport label paketni egress PE tomon olib boradi, ichki VPN label esa egressda kerakli VRF yoki attachment circuitni ko‘rsatadi. LER stackni bir yoki bir nechta label bilan push qiladi. Core LSR odatda faqat tashqi labelni ko‘radi va mijoz prefixlarini bilishi shart emas.
Traffic engineeringda label RSVP-TE yoki Segment Routing orqali yaratilgan yo‘lni ifodalashi mumkin. L2VPN pseudowire ham xizmat labelidan foydalanadi. Shu sababli LER IP forwarding bilan MPLS xizmat konteksti orasidagi chegara vazifasini bajaradi.
Control plane
Label bindinglar LDP, RSVP-TE, BGP yoki Segment Routing mexanizmlari orqali tarqatilishi mumkin. Routing protokoli next hopni va reachabilityni beradi, label protokoli esa forwarding labelini bog‘laydi. Control-plane sessiyasi ishlayotgan bo‘lsa ham, kerakli FEC uchun label yo‘q bo‘lishi mumkin; ikkala jadval tekshiriladi.
BGP/MPLS VPN da BGP VPN route va service labelni e’lon qiladi, transport LSP esa egress PE loopbackiga yetkazadi. Ikkala qatlamdan biri bo‘lmasa, VPN trafik ishlamaydi.
Diagnostika
Tekshiruv ingressdagi IP route va FECdan boshlanadi, so‘ng imposed label stack, core LFIB swap yozuvlari va egress disposition kuzatiladi. MPLS ping va traceroute LSPni tekshirishi mumkin. MTU ham muhim: har label sarlavhasi 4 bayt qo‘shadi; link MTU stack uchun yetmasa, katta paketlar tushishi mumkin.
TTL propagation sozlamasi traceroute da core hoplari ko‘rinishiga ta’sir qiladi. QoS Traffic Class bitlari IP DSCP bilan pipe, short-pipe yoki uniform model bo‘yicha munosabatda bo‘ladi. LERdagi noto‘g‘ri klassifikatsiya barcha LSP bo‘ylab noto‘g‘ri xizmat sinfiga olib kelishi mumkin.