SQL Ma’lumotlarni filtrlash (ORDER BY, LIMIT, TOP)

Ma’lumotlarni filtrlash (ORDER BY, LIMIT, TOP) — natijani tartiblash va cheklash vositalari. Natijani yosh bo’yicha saralash, eng qimmat 5 ta mahsulotni ko’rsatish yoki alifbo tartibida chiqarish — bularning bari shu buyruqlar orqali bajariladi. Ular hisobotlarni chiroyli va foydali qiladi.

ORDER BY — natijani ustun bo’yicha tartiblaydi. LIMIT (yoki SQL Server’da TOP) — natijadagi qatorlar sonini cheklaydi.

Boshlang’ich jadval

Quyidagi foydalanuvchilar jadvali bilan ishlaymiz:

ORDER BY — tartiblash

ORDER BY natijani ustun bo’yicha saralaydi. Standart holatda o’sish tartibida (ASC):

SELECT ism, yosh FROM foydalanuvchilar
ORDER BY yosh;

Natija (yosh o’sishi bo’yicha):

Qatorlar yosh bo’yicha kichikdan kattaga tartiblandi. Bu ma’lumotni tushunarli ko’rsatishning asosiy usuli.

DESC — kamayish tartibi

DESC bilan teskari (kamayish) tartibida saralanadi:

SELECT ism, yosh FROM foydalanuvchilar
ORDER BY yosh DESC;

Natija (yosh kamayishi bo’yicha):

DESC — kattadan kichikka. Bu, masalan, eng katta balansli yoki eng yangi yozuvlarni yuqorida ko’rsatishda ishlatiladi.

LIMIT — qatorlar sonini cheklash

LIMIT natijadagi qatorlar sonini cheklaydi. ORDER BY bilan birga u “eng yuqori N ta” natijani beradi:

SELECT ism, yosh FROM foydalanuvchilar
ORDER BY yosh DESC
LIMIT 2;

Natija (eng katta yoshli 2 ta):

Avval yosh bo’yicha kamayish tartibida saralandi, so’ng LIMIT 2 faqat dastlabki ikkitasini oldi. Bu “top 5 mahsulot” kabi ro’yxatlarni yaratishning standart usuli.

LIMIT va TOP farqi

Turli bazalar qatorni cheklash uchun turli kalit so’z ishlatadi. Ularni jadvalda ko’ramiz:

Ikkovi bir xil vazifani bajaradi, faqat sintaksisi farq qiladi. SQL Server’da SELECT TOP 5 ism FROM ... deb yoziladi.

Xulosa

Bu bo’limda ORDER BY bilan tartiblash, ASC/DESC yo’nalishlari, LIMIT bilan qatorlarni cheklash va TOP farqini ko’rib chiqdik. Bu buyruqlar natijani foydali va o’qiladigan qiladi. Keyingi darsda aggregat funksiyalarga o’tamiz.