PHP Funksiya

Funksiya — dasturlashning ustunlaridan biri. Funksiyani tushunmasdan turib jiddiy loyiha yozib bo’lmaydi. Ular kodni takrorlashdan qutqaradi, uni bo’laklarga ajratadi va o’qishni osonlashtiradi. PHP’da funksiyalar ayniqsa ko’p — til minglab tayyor funksiyaga ega, ustiga o’zingiznikini yaratasiz.

Funksiya — ma’lum bir vazifani bajaradigan, nom bilan atalgan va qayta-qayta chaqirsa bo’ladigan kod bloki. U parametr qabul qiladi va natija qaytaradi.

Funksiya yaratish va chaqirish

PHP’da funksiya function kalit so’zi bilan e’lon qilinadi:

<?php
function salomlash() {
    echo "Assalomu alaykum, UzbekDevs!\n";
}

salomlash();
salomlash();
?>

Assalomu alaykum, UzbekDevs!
Assalomu alaykum, UzbekDevs!

function salomlash() funksiyani e’lon qildi, biroq uni bajarmadi. Bajarilishi uchun uni nomi bilan chaqirish kerak. Bir marta yozilgan kodni ikki marta ishlatdik.

Parametr va natija

Funksiya parametr qabul qilib, return orqali natija qaytaradi:

<?php
function yigindi($a, $b) {
    return $a + $b;
}

$natija = yigindi(15, 27);
echo $natija . "\n";
echo yigindi(100, 200);
?>

42
300

return qiymatni funksiyadan tashqariga chiqaradi. echo ekranga chiqaradi, return esa qiymatni qaytaradi — bu ikkovining tub farqi.

Standart parametr

Parametrga oldindan qiymat berish mumkin. Agar chaqiruvda u berilmasa, standart qiymat ishlatiladi:

<?php
function salomlash($ism = "mehmon") {
    echo "Salom, $ism!\n";
}

salomlash();
salomlash("Farrux");
?>

Salom, mehmon!
Salom, Farrux!

Birinchi chaqiruvda argument berilmagani uchun standart "mehmon" ishlatildi. Standart parametrlar funksiyani moslashuvchan qiladi.

Tur belgilash

Zamonaviy PHP parametr va qaytish turini belgilash imkonini beradi. Bu kodni ishonchli qiladi:

<?php
function kopaytma(int $a, int $b): int {
    return $a * $b;
}

echo kopaytma(6, 7);
?>

42

int $a, int $b — parametrlar butun son bo’lishini, : int esa natija butun son qaytishini bildiradi. Bu tur belgilash katta loyihalarda xatolarning oldini oladi va zamonaviy PHP’da tavsiya etiladi.

Xulosa

Bu bo’limda funksiya e’lon qilish, chaqirish, parametr va return, standart parametr hamda tur belgilashni ko’rib chiqdik. Funksiya — kodni qayta ishlatish va tartibga solishning eng kuchli quroli. Keyingi darsda massivlar — ko’p qiymatni saqlashga o’tamiz.