PHP Sonlar (Float & Int)

Sonlar (Float va Int) — har qanday hisob-kitobning asosi. PHP’da sonlar ikki asosiy turga bo’linadi: int (butun sonlar) va float (kasr sonlar). Ular narx, miqdor, o’rtacha qiymat kabi hisoblarda doimo ishlatiladi. Ularning farqini va u bilan ishlashni yaxshi bilish muhim.

int va float — PHP’da int butun sonlarni (masalan, 26), float esa kasr sonlarni (masalan, 3.14) ifodalaydi. PHP turni qiymatga qarab avtomatik aniqlaydi.

Butun va kasr sonlar

Ikki turni e’lon qilib, gettype bilan tekshiramiz:

<?php
$butun = 26;
$kasr = 3.14;
echo gettype($butun) . "\n";
echo gettype($kasr) . "\n";
echo $butun + $kasr;
?>

integer
double
29.14

$butun — integer, $kasr — double (PHP’da float shunday ataladi). Ular birga qo’shilganda natija kasr (float) bo’ldi.

Arifmetik amallar

Sonlar ustidagi asosiy amallarni jadvalda ko’ramiz:

Amalda:

<?php
echo 10 / 4 . "\n";    // bo'lish (kasr beradi)
echo 10 % 3 . "\n";    // qoldiq
echo 2 ** 10;          // daraja
?>

2.5
1
1024

Diqqat: PHP’da bo’lish (/) doim aniq natija beradi (2.5), C++’dagi kabi butun bo’lish yo’q. % — qoldiq, `` — daraja operatori.

Foydali son funksiyalari

PHP sonlar bilan ishlash uchun ko’plab funksiyalar beradi:

<?php
echo round(3.14159, 2) . "\n";   // yaxlitlash
echo abs(-15) . "\n";            // modul
echo intdiv(10, 3) . "\n";       // butun bo'lish
?>

3.14
15
3

round(3.14159, 2) sonni ikki kasr xonaga yaxlitladi, abs modulni, intdiv esa butun bo’lish natijasini berdi.

Songa aylantirish

Foydalanuvchidan olingan ma’lumot ko’pincha matn bo’ladi. Uni songa aylantirish uchun casting yoki funksiyalar ishlatiladi:

<?php
$matn = "100";
echo (int) $matn + 50 . "\n";       // casting
echo intval("26 yosh") . "\n";      // boshidagi butun sonni oladi
echo floatval("3.14 pi");           // kasr sonni oladi
?>

150
26
3.14

intval va floatval matn boshidagi sonni ajratib oladi. Bu forma orqali kelgan ma’lumotni qayta ishlashda juda foydali.

Xulosa

Bu bo’limda PHP’ning int va float turlarini, arifmetik amallarni, round/abs/intdiv funksiyalarini va songa aylantirishni ko’rib chiqdik. Sonlar — hisob-kitobning asosi. Keyingi darsda Math — matematik funksiyalarga chuqurroq kirib boramiz.