Java Funksiya

Funksiya (metod) — dasturlashning ustunlaridan biri. Java’da funksiyalar metod deb ataladi va ular doim sinf ichida yashaydi. Metodlar kodni takrorlashdan qutqaradi, uni bo’laklarga ajratadi va o’qishni osonlashtiradi. Aslida siz main degan metodni birinchi darsdanoq ishlatib kelyapsiz.

Metod — ma’lum bir vazifani bajaradigan, nom bilan atalgan va qayta-qayta chaqirsa bo’ladigan kod bloki. U sinf ichida e’lon qilinadi, parametr qabul qiladi va natija qaytaradi.

Metod yaratish va chaqirish

Metod qaytish_turi nom() { ... } shaklida e’lon qilinadi. Hozircha static metodlar bilan ishlaymiz (ularni main dan to’g’ridan-to’g’ri chaqirsa bo’ladi):

public class Main {
    static void salomlash() {
        System.out.println("Assalomu alaykum, UzbekDevs!");
    }

    public static void main(String[] args) {
        salomlash();
        salomlash();
    }
}

Assalomu alaykum, UzbekDevs!
Assalomu alaykum, UzbekDevs!

void salomlash() metodni e’lon qildi, biroq uni bajarmadi. Bajarilishi uchun uni nomi bilan chaqirish kerak. void — metod hech narsa qaytarmasligini bildiradi.

Natija qaytaruvchi metod

Metod return orqali natija qaytaradi. Bunda qaytish turi aniq belgilanadi:

public class Main {
    static int yigindi(int a, int b) {
        return a + b;
    }

    public static void main(String[] args) {
        int natija = yigindi(15, 27);
        System.out.println(natija);
        System.out.println(yigindi(100, 200));
    }
}

42
300

int yigindi(int a, int b) — ikki butun son qabul qilib, butun son qaytaradigan metod. return qiymatni tashqariga chiqaradi va metodni shu yerda to’xtatadi.

Metod overloading

Java’da bir xil nomli, ammo turli parametrli bir necha metod yaratish mumkin — bu overloading deb ataladi:

public class Main {
    static int koshish(int a, int b) {
        return a + b;
    }
    static double koshish(double a, double b) {
        return a + b;
    }

    public static void main(String[] args) {
        System.out.println(koshish(5, 3));
        System.out.println(koshish(5.5, 3.2));
    }
}

8
8.7

Bir xil nomli koshish ikki xil parametr uchun ishladi — Java argument turiga qarab to’g’ri metodni tanladi. Bu kodni tabiiy va moslashuvchan qiladi.

Nega metod kerak?

Metodning uch asosiy foydasi bor: kod takrorlanmaydi, dastur mantiqiy bo’laklarga bo’linadi, va xatoni topish osonlashadi. Yaxshi dasturchi katta vazifani kichik, aniq metodlarga ajratadi — har biri bitta ishga javob beradi.

Xulosa

Bu bo’limda metod e’lon qilish, chaqirish, return bilan natija berish va metod overloading’ni ko’rib chiqdik. Metod — kodni qayta ishlatish va tartibga solishning eng kuchli quroli. Keyingi darsda metod parametrlariga chuqurroq kirib boramiz.