Kotlin Matematik funksiyalar

Matematik funksiyalar jiddiyroq hisob-kitoblar uchun mo’ljallangan. Oddiy qo’shish-ayirishni operatorlar bilan bajaramiz, biroq ildiz olish, darajaga oshirish yoki yaxlitlash uchun Kotlin’ning kotlin.math kutubxonasi ishlatiladi. U ilmiy va muhandislik hisoblarining tayyor quroli.

kotlin.math — Kotlin’ning matematik funksiya va konstantalarni saqlaydigan kutubxonasi. Undan foydalanish uchun kerakli funksiyalar import qilinadi.

Asosiy funksiyalar

Eng ko’p ishlatiladigan funksiyalarni ko’rib chiqamiz:

import kotlin.math.*

fun main() {
    println(sqrt(144.0))   // kvadrat ildiz
    println(abs(-15))      // modul
    println(2.0.pow(10))   // daraja
}

12.0
15
1024.0

sqrt — kvadrat ildiz, abs — modul, pow — daraja. Diqqat: pow sonning metodi sifatida chaqiriladi (2.0.pow(10)). import kotlin.math.* kerakli funksiyalarni ulaydi.

Yaxlitlash funksiyalari

kotlin.math yaxlitlashning turli usullarini beradi. Ularni jadvalda solishtiramiz:

Amalda:

import kotlin.math.*

fun main() {
    println(ceil(3.2))    // doim yuqoriga
    println(floor(3.9))   // doim pastga
    println(round(3.5))   // eng yaqinga
}

4.0
3.0
4.0

ceil har doim yuqoriga, floor har doim pastga, round esa eng yaqin butunga yaxlitlaydi.

Eng katta va eng kichik

maxOf va minOf bir necha sondan keraklisini tanlaydi:

fun main() {
    println(maxOf(42, 17, 99))
    println(minOf(42, 17, 99))
}

99
17

maxOf eng kattasini (99), minOf eng kichigini (17) berdi. Bular istalgancha son qabul qiladi.

Konstantalar va amaliy misol

kotlin.math PI konstantasini saqlaydi. Uni aylana yuzasini hisoblashda ishlatamiz:

import kotlin.math.*

fun main() {
    val radius = 5.0
    val yuza = PI * radius.pow(2)
    println("Aylana yuzasi: ${round(yuza * 100) / 100}")
}

Aylana yuzasi: 78.54

PI — pi soni. Uni radius kvadratiga ko’paytirib, aylana yuzasini hisobladik.

Xulosa

Bu bo’limda kotlin.math bilan sqrt, abs, pow, yaxlitlash funksiyalari (ceil, floor, round), maxOf/minOf va PI ni ko’rib chiqdik. Jiddiy matematik amallar uchun bu kutubxona birinchi yordamchi. Keyingi darsda mantiqiy (Boolean) qiymatlarga o’tamiz.