Kotlin Sintaksis

Sintaksis — tilning grammatikasi, ya’ni kodni qanday yozish kerakligini belgilaydigan qoidalar. Kotlin sintaksisi Java’ga o’xshaydi, ammo ancha ixcham: nuqta-vergul ixtiyoriy, sinf shart emas, kod qisqaroq. Bu Kotlin’ni o’rganishni oson qiladi.

Sintaksis — dasturlash tilida belgilar, kalit so’zlar va tuzilmalarni to’g’ri joylashtirish qoidalari. Kotlin’da ular Java’dan ixchamroq.

Dastur tuzilishi

Kotlin dasturining tuzilishini qismlarga ajratamiz:

fun main() {
    println("UzbekDevs bilan Kotlin")
}

UzbekDevs bilan Kotlin

Har bir qismning vazifasi bor:

• fun — funksiya e’lon qiladigan kalit so’z.
• main() — dasturning boshlanish nuqtasi.
• { } — jingalak qavslar funksiya tanasini belgilaydi.
• println(...) — ekranga xabar chiqaradi.

Diqqat: Java’dan farqli, Kotlin’da main uchun sinf yaratish shart emas.

Nuqta-vergul ixtiyoriy

Kotlin’da nuqta-vergul (;) ixtiyoriy — uni yozmasangiz ham bo’ladi:

fun main() {
    println("Birinchi qator")
    println("Ikkinchi qator")
}

Birinchi qator
Ikkinchi qator

Har bir buyruq alohida qatorda bo’lgani uchun nuqta-vergul kerak emas. Bu Kotlin kodini tozaroq qiladi (Java’da ; majburiy edi).

O’zgaruvchi e’lon qilish

Kotlin’da o’zgaruvchi val yoki var bilan e’lon qilinadi. Tur avtomatik aniqlanadi yoki qo’lda yoziladi:

fun main() {
    val ism = "Farrux"           // tur avtomatik (String)
    val yosh: Int = 26           // tur qo'lda
    println("$ism, $yosh yosh")
}

Farrux, 26 yosh

val ism = "Farrux" — tur String deb avtomatik aniqlandi. val yosh: Int — tur qo’lda yozildi. Diqqat: Kotlin’da tur o’zgaruvchi nomidan keyin, ikki nuqta bilan yoziladi.

Katta-kichik harf va bloklar

Kotlin katta-kichik harfni qat’iy farqlaydi. Kod bloklari jingalak qavslar bilan ajratiladi:

fun main() {
    val yosh = 26
    if (yosh >= 18) {
        println("Voyaga yetgan")
    }
}

Voyaga yetgan

Xulosa

Bu bo’limda Kotlin dasturining tuzilishini, fun main, nuqta-vergulning ixtiyoriyligi, val/var bilan o’zgaruvchi e’lon qilish va turni keyin yozishni ko’rib chiqdik. Kotlin sintaksisi Java’dan ixchamroq. Keyingi darsda chiqarish operatoriga o’tamiz.