C# Method (Sinf/Class)

Metod (sinf ichida) — obyektning “nima qila olishini” belgilaydigan xatti-harakat. Agar maydonlar obyektning ma’lumotini ifodalasa, metodlar shu ma’lumot ustida amal bajaradi. Aynan metodlar tufayli obyekt jonli, faol birlikka aylanadi.

Metod — sinfga tegishli funksiya bo’lib, o’sha sinf obyektining maydonlariga bevosita murojaat qila oladi va ular ustida amal bajaradi.

Ma’lumotni o’zgartiradigan metod

Metod obyektning o’z maydonlarini o’qishi ham, o’zgartirishi ham mumkin:

using System;

class Hisob
{
    public int Balans = 0;

    public void Toldirish(int summa)
    {
        Balans += summa;
    }

    public void Korsat()
    {
        Console.WriteLine($"Balans: {Balans}");
    }
}

Hisob h = new Hisob();
h.Toldirish(500);
h.Toldirish(300);
h.Korsat();

Balans: 800

Toldirish metodi obyektning Balans maydonini o’zgartirdi. Metod ichida Balans deb yozganda, u aynan chaqirilgan obyektning maydonini bildiradi.

Qiymat qaytaruvchi metod

Metod return orqali natija qaytarishi mumkin:

using System;

class Kvadrat
{
    public int Tomon;
    public int Yuza() => Tomon * Tomon;
}

Kvadrat k = new Kvadrat { Tomon = 5 };
Console.WriteLine($"Yuza: {k.Yuza()}");

Yuza: 25

Yuza() metodi Tomon maydoniga tayanib hisob-kitob qildi. => bilan bir qatorli metod yozdik.

this kalit so’zi

Har bir metod ichida this — chaqirilgan obyektning o’ziga ishora qiladi. U ayniqsa parametr nomi maydon nomi bilan bir xil bo’lganda kerak:

using System;

class Talaba
{
    public int Ball;

    public void Ornat(int ball)
    {
        this.Ball = ball;   // this.Ball — maydon, ball — parametr
    }
}

Talaba t = new Talaba();
t.Ornat(90);
Console.WriteLine($"Ball: {t.Ball}");

Ball: 90

this.Ball obyektning maydonini, oddiy ball esa parametrni bildiradi. this chalkashlikni bartaraf etadi.

static metod

static metod obyektsiz, to’g’ridan-to’g’ri sinf nomi bilan chaqiriladi. Oddiy metod esa obyekt orqali. Math.Sqrt — bunga misol: Math obyektini yaratmasdan chaqiriladi. Oddiy metodlar (masalan, Toldirish) esa obyekt yaratilgach chaqiriladi, chunki ular obyekt ma’lumotiga bog’liq.

Xulosa

Bu bo’limda metodlar bilan obyekt ma’lumotini o’zgartirish va o’qish, qiymat qaytaruvchi metodlar, this va static metod farqini ko’rib chiqdik. Metodlar — obyektni jonli qiladigan xatti-harakat. Keyingi darsda konstruktorlarga o’tamiz.