<frame> — brauzer oynasini bir necha mustaqil qismga bo’lib, har biriga alohida sahifa yuklaydigan eski teg. U <frameset> bilan birga ishlatilgan. Zamonaviy HTML5’da <frame> eskirgan (deprecated) hisoblanadi; uning o’rniga <iframe> va CSS maketlari ishlatiladi.
<frame>— oynani bo’laklarga ajratib, har biriga alohida hujjat yuklagan eskirgan teg. HTML5’da qo’llab-quvvatlanmaydi.
Eski foydalanish
<frame> teglari <frameset> ichida joylashib, oynani bo’lardi:
<frameset cols="25%, 75%">
<frame src="menyu.html">
<frame src="kontent.html">
</frameset>
[Chapda 25% menyu | O'ngda 75% kontent]
<frameset cols="25%, 75%"> oynani ikki ustunga bo’lardi, har bir <frame> esa o’z sahifasini (menyu.html, kontent.html) yuklardi. Bu ilgari sayt maketini qurishning asosiy usuli edi.
Nega <frame> eskirdi?
<frame> ning jiddiy muammolari bor edi. Ularni jadvalda ko’ramiz:
| Muammo | Tavsifi |
|---|---|
| SEO | qidiruv tizimlari sahifani yaxshi indekslamas edi |
| Kirish qulayligi | ekran o’quvchilar qiynalar edi |
| Navigatsiya | havolalar va tarix chalkash bo’lardi |
| Moslashuvchanlik | mobil qurilmalarda yomon ishlar edi |
Aynan shu muammolar tufayli <frame> HTML5’dan olib tashlandi.
Zamonaviy muqobil
Bugungi kunda <frame> o’rniga ikki yechim ishlatiladi:
- CSS maketlari (Flexbox, Grid) — sahifani bir necha qismga bo’lish uchun.
<iframe>— bitta sahifa ichiga boshqa sahifani joylashtirish uchun.
Masalan, sahifani ustunlarga bo’lish uchun endi <frameset> emas, CSS Grid ishlatiladi — u ancha moslashuvchan va zamonaviy.
Amaliy eslatma
<frame> va <frameset> ni yangi loyihalarda umuman ishlatmang — ular eskirgan va zamonaviy brauzerlarda to’liq qo’llab-quvvatlanmaydi. Ularni faqat eski saytlarni tushunish uchun bilish kifoya. Sahifa maketi uchun CSS, tashqi sahifa joylash uchun <iframe> — bu zamonaviy va to’g’ri yo’l.
Xulosa
Bu bo’limda <frame> va <frameset> teglarini, ularning eski qo’llanishini, nega eskirganini va zamonaviy muqobillarini (CSS, <iframe>) ko’rib chiqdik. <frame> — o’tmish qoldig’i. Keyingi darsda <h1>–<h6> sarlavha teglariga o’tamiz.