Muharrirlar (editors) — HTML kodini yozish uchun ishlatiladigan dasturlar. HTML fayllari oddiy matn bo’lgani uchun ularni istalgan matn muharririda yozish mumkin, biroq maxsus kod muharrirlari ishni ancha osonlashtiradi: ular xatolarni ko’rsatadi, teglarni avtomatik to’ldiradi va kodni rangli qiladi.
Kod muharriri — dasturchi kodini yozish va tahrirlash uchun mo’ljallangan dastur. U sintaksisni rang bilan ajratadi, xatolarni belgilaydi va yozishni tezlashtiradi.
Muharrir turlari
HTML yozish uchun bir necha xil vosita bor. Ularni jadvalda ko’ramiz:
| Muharrir | Xususiyati | Kimga mos |
|---|---|---|
| Bloknot | oddiy, imkoniyatsiz | juda boshlang’ich |
| VS Code | bepul, kuchli, kengaytmali | hammaga tavsiya |
| Sublime Text | tez va yengil | tajribalilarga |
| Onlayn (CodePen) | brauzerda, o’rnatishsiz | tez sinash uchun |
Boshlovchilarga men VS Code ni tavsiya qilaman — u bepul, yengil va HTML uchun ajoyib imkoniyatlarga ega.
Birinchi faylni yaratish
HTML fayli .html kengaytmasi bilan saqlanadi. Muharrirda yangi fayl ochib, index.html deb saqlang va ichiga quyidagini yozing:
<!DOCTYPE html>
<html>
<body>
<h1>Farrux Sherkulov</h1>
<p>UzbekDevs bilan HTML o'rganaman.</p>
</body>
</html>
Farrux Sherkulov
UzbekDevs bilan HTML o'rganaman.
Faylni saqlagach, uni oddiygina brauzerda oching (ikki marta bosib) — natijani darhol ko’rasiz. HTML uchun maxsus dastur ishga tushirish shart emas; brauzerning o’zi kifoya.
VS Code imkoniyatlari
VS Code HTML yozishni juda tezlashtiradigan vositalarga ega. Masalan, Emmet yordamida qisqartma yozib, to’liq tuzilma hosil qilish mumkin:
<!-- ! yozib Tab bossangiz, to'liq HTML skeleti chiqadi -->
<!-- ul>li*3 yozsangiz, uchta ro'yxat elementi paydo bo'ladi -->
Bu qisqartmalar soatlab vaqtni tejaydi. Bundan tashqari, VS Code teglarni avtomatik yopadi, xatolarni qizil chiziq bilan belgilaydi va Live Server kengaytmasi bilan har o’zgarishda sahifani avtomatik yangilaydi.
Amaliy maslahat
Kod yozishni endi boshlaganingizda, muharrirning barcha imkoniyatlarini bir yo’la o’rganishga urinmang. Avval oddiy fayl yaratib, brauzerda ochishni o’zlashtiring. Vaqt o’tgani sari Emmet, kengaytmalar va boshqa vositalar o’z-o’zidan qo’l keladi. Muhimi — amaliyot.
Xulosa
Bu bo’limda kod muharrirlari turlarini, .html faylni yaratib brauzerda ochishni va VS Code imkoniyatlarini (Emmet, avtomatik yopish) ko’rib chiqdik. Yaxshi muharrir — dasturchining sodiq yordamchisi. Keyingi darsda HTML izohlariga o’tamiz.